13. nov, 2012

Pesten op de werkvloer. Doodgewoon of gewoon dood...

Nog niet zo lang geleden heeft een Nederlandse jongen van 20 jaar zelfmoord gepleegd, omdat hij volgens zijn achtergelaten briefje letterlijk werd doodgepest. De media-aandacht hiervoor was niet zozeer de dood van deze jongeman zelf, dan wel het feit dat zijn ouders het betreffende episteltje in de rouwadvertentie publiceerden. Er wordt niet alleen gepest op scholen of in buurten, maar ook in bedrijven. Tot voor kort leek dit ‘genoegen’ uitsluitend voorbehouden aan een enkele Aziaat die de krant haalde omdat er zelfs lijfelijk geweld aan te pas kwam. In Nederland zijn we helaas geen haar beter. Dat blijkt wel. Pesten op de werkvloer is een feit, ook in Nederland. Naar schatting gaat het op 250.000 mensen die op hun werk langer dan zes maanden systematisch worden gepest. En het worden er steeds meer.

 

Van pesten heb ik verstand, omdat het mij mijn hele leven al overkomt. Ik zit er alleen niet meer mee, omdat het voor een deel mijn eigen schuld is. Daar kom ik straks op terug.  Vroeger niet. Dat zat zo: ons gezin woonde in het overwegend Katholieke Zandvoort, waar overigens ook een Hervormde kerk was. Mijn vader en moeder besloten in 1944 toe te treden tot de Gereformeerd Vrijgemaakt kerk – u weet wel… van Artikel 31. In hun ijver om ons voor zonden te behoeden werden wij van de School Met De Bijbel in Zandvoort afgehaald en moesten we naar Gereformeerde scholen. Tegelijkertijd werd ons verboden om aan tal van activiteiten mee te doen. Op zondag moesten we binnen blijven. Daar werden we behoorlijk mee gepest. We kregen rake klappen en mochten van onze ouders niet terugvechten, onder het motto dat we na een pak slaag moesten vergeven en de andere wang moesten toekeren. Prompt kregen we daar natuurlijk nóg een lel bovenop. Toen we naar Amersfoort verhuisden, werd het er niet beter op. Ik bezocht daar de openbare Detaihandelsschool. Aan klasseavonden mocht ik niet meedoen en de godsdienstles ging aan mij voorbij omdat de godsdienstlerares een ander geloof had. Dit afwijkende gedrag werd uiteraard beloond met de nodige pesterijen. Overigens ken ik meer jongetjes uit die tijd die werden gepest en die soms heel hard moesten lopen om het vege lijf te redden. Want soms ging het zo hard toe, dat het slachtoffer door een paar man tegelijkertijd in elkaar werd getimmerd. De meesten zijn daardoor kranige kerels geworden die in het maatschappelijk leven veel hebben bereikt. Omdat ze gewend waren en zijn om te knokken voor hun bestaan. Een enkeling heeft het niet gehaald… Een vriendinnetje van me kwam eerst in een psychiatrische inrichting terecht en sprong na ontslag daaruit onder een trein. Een enigszins wereldvreemde vriend van me deed hetzelfde.

 

Pesten is erg en als het je is overkomen vergeet je dat nooit meer. De gevolgen zijn vreselijk en langdurig, ook als je er ooit mee hebt leren leven. Helaas is het fenomeen ook doorgedrongen tot op de werkvloer. Daar wordt ook gepest en niet zo zuinig ook. Het is een voortzetting van het schoolplein en de wandelgangen van de opleiding. Hoe het komt? Ik weet het niet. Misschien verveling. Of dat je in Nederland niet anders mag zijn dan anderen. Met mijn kale kop, mijn hoed en de strikjes die ik draag krijg ik regelmatig het nodige te horen. Dat deert mij niet, want dat is mijn keuze om soms opvallend door het leven te gaan. Niet omdat ik dat zonodig wil, maar omdat mijn haar niet meer groeit, mijn kop daarom soms koud is in de winter en ik strikjes nou eenmaal mooi vind.  Maar het merendeel van de mensen die worden gepest zijn hele gewone lieden. Ze zijn hoogstens een heel klein beetje anders. En het kan, omdat niemand de gutz heeft om ze te verdedigen, uit angst zelf te worden gepest. Met een beetje dapperheid kunnen we een einde maken aan het sarren van de baas, het treiteren van de ondergeschikte en het zuigen van de collega’s. het enige wat daar voor nodig lijkt is te beseffen wat er aan de hand is. Dan volgt de daad vanzelf. Dat moet ook. Want het gaat om leven en dood.